Список материалов
ҠОРОС
ҠОРОС, тимерҙең углерод (0,02—2,14%) м‑н иретмәһе, составына марганец, кремний, көкөрт, фосфор ҡушылмалары, ш. уҡ легирлау элементтары (хром, никель, молибден, вольфрам,...
ҠОРОС АҒАС
ҠОРОС АҒАС (Fraxinus), зәйтүн һымаҡтар ғаиләһенә ҡараған үҫемлек заты. 70‑тән ашыу төрө билдәле, Төньяҡ ярымшарҙың уртаса бүлкәтендә, һирәгерәк субтропиктарҙа һәм тропиктарҙа...
ҠОРОС‑ҠАРАН, һаҙлыҡ
ҠОРОС‑ҠАРАН, Маты й. (Сөн й. басс.) басс. һаҙлыҡ. Баҡалы р‑ны Ҡорос‑Ҡаран а. төньяҡ‑көнбайышҡа табан 1 км алыҫлыҡта урынлашҡан. Уйһыу һаҙлыҡ, дөйөм майҙаны 41 га, торфтың...
ҠОРОСҮЛӘН
ҠОРОСҮЛӘН (Ononis), ҡуҙаҡлылар ғаиләһенә ҡараған үҫемлек заты. 70‑тән ашыу төрө билдәле, Евразияның көнбайыш өлөшөндә һәм Төньяҡ Африкала таралған. Башҡортостанда баҫыу...
ҠОРОТ
ҠОРОТ, башҡорт аш-һыуының традицион һөт аҙығы. Күп кенә төрки һәм монгол халыҡтарының аш-һыуында осрай. Башҡорттар Ҡ. айыртылған һәм ойотолған һыйыр (һирәкләп — кәзә)...
ҠОРОШ, Ҡариҙел р‑нындағы ауыл
ҠОРОШ, Ҡариҙел р‑нындағы ауыл, Озерки а/с ҡарай. Район үҙәгенән Т.‑Көнс. 70 км һәм Щучье Озеро т. юл ст. (Пермь крайы) К.‑Көнс. табан 175 км алыҫлыҡта Ҡорош й. (Ҡариҙел й....
ҠОРТЛОКҮЛ, Ҡариҙел р‑нындағы ауыл
ҠОРТЛОКҮЛ, Ҡариҙел р‑нындағы ауыл, Ҡортлокүл а/с үҙәге. Район үҙәгенән К.‑Көнб. 50 км һәм Щучье Озеро т. юл ст. (Пермь крайы) К. табан 95 км алыҫлыҡта урынлашҡан. Халҡы:...
ҠОРУЙЫЛ, йылға
ҠОРУЙЫЛ, Ҡоройылға, йылға, Һаҡмар й. уң ҡушылдығы. Ейәнсура р‑ны Биштирәк а. көньяҡ‑көнбайышҡа табан 10 км алыҫлыҡта башлана. Шул уҡ район терр‑яһы буйлап төньяҡтан...
ҠОРҺАҒАЯҠЛЫЛАР
ҠОРҺАҒАЯҠЛЫЛАР, ҡусҡарҙа р (Gastropoda), моллюскыларҙың иң күп һанлы класы. Яҡынса 105 мең төрө билдәле, диңгеҙҙә, сөсө һыуҙа һәм ҡоро ерҙә таралған. БР‑ҙа яҡынса 40 төрө бар,...
ҠОРҺАҠ ТИФЫ
ҠОРҺАҠ ТИФЫ, кешенең киҫкен инфекцион ауырыуы. Ауырыуҙы тыуҙырыусы — тирә‑яҡ мөхиттә бирешмәүсән Salmonella төркөмөндәге бактериялар. Һыу, аҙыҡ һ.б. аша ауырыуҙарҙан, бактерия...
ҠОРҺАҠ, йылға
ҠОРҺАҠ, Ҡорҫаҡ, йылға, Дим й. һул ҡушылдығы. Бәләбәй р‑ны Веровка а. төньяҡҡа табан 4 км алыҫлыҡта башлана. Бәләбәй һәм Әлшәй р‑ндары буйлап төньяҡ‑көнбайыштан көньяҡ‑көнсығышҡа...
ҠОРЪЯТМАҪ, Дәүләкән р‑нындағы ауыл
ҠОРЪЯТМАҪ, Дәүләкән р‑нындағы ауыл, Алға а/с ҡарай. Район үҙәгенән һәм Дәүләкән т. юл ст. Көнб. табан 39 км алыҫлыҡта Кесе Өйҙөрәк й. буйында, Асылыкүл тәбиғи паркы терр‑яһында...
ҠОРЪЯТМАҪ, һырт
ҠОРЪЯТМАҪ, Башҡортостан (Көньяҡ) Уралындағы һырт. Әбйәлил р‑ны буйлап Салауат а. киңлегенән Ишҡол а. киңлегенә тиклем субмеридиональ йүнәлештә һуҙылған. Оҙонлоғо 34...
ҠОТ ҠОЙОУ
ҠОТ ҠОЙОУ (төркисә ҡот — йән, йәшәү көсө; бәхет, далан), башҡорттарҙа халыҡ дауаһы (ҡара: Халыҡ медицинаһы) ысулы; ҡурҡыу сәбәбен асыҡлау һәм унан ҡотҡарыу (“ҡот” ҡайтарыу)...
ҠОТАН, Бөрйән р‑нындағы ауыл
ҠОТАН, Бөрйән р‑нындағы ауыл, Ырғыҙлы а/с ҡарай. Район үҙәгенән К.‑Көнб. 47 км һәм Белорет т. юл ст. 180 км алыҫлыҡта Ағиҙел й. буйында, Башҡортостан милли паркы терр‑яһында...
ҠОТБ, төрки шағиры
ҠОТБ (13 б. аҙ. – 14 б. уртаһы), төрки шағиры. Ҡ. т‑да документаль мәғлүмәттәр һаҡланмаған. Ҡ. биографияһының ҡайһы бер факттары уның “Хөсрәү вә Ширин” әҫәрендә бирелгән....
ҠОТДОСОВ Наил Яҡуп улы
ҠОТДОСОВ Наил Яҡуп улы [19.10.1941, БАССР‑ҙың Ҡандра р‑ны Йәрмөхәмәт а. (БР‑ҙың Туймазы р‑ны) — 7.6.1995, Өфө], зоотехник, яҙыусы. А.х. ф. д‑ры (1993). Яҙыусылар союзы ағзаһы (1978)....
ҠОТИП Зиннәт Ҡотип улы
ҠОТИП (Ҡотипов) Зиннәт Ҡотип улы [1918, Өфө губ. Златоуст өйәҙе Арый а. (БР‑ҙың Дыуан р‑ны) – 6.7.1944], яҙыусы. Яҙыусылар союзы ағзаһы. Б.В. һуғышында ҡатнашыусы. К.А.Тимирязев...
ҠОТҠОР, тәбиғәт ҡомартҡыһы
ҠОТҠОР, төбәк, тәбиғәт ҡомартҡыһы (1965). Белорет р‑ны Ҡаһарман а. көньяҡ‑көнбайышҡа табан 1 км алыҫлыҡта урынлашҡан. Майҙаны яҡынса 350 га. Төбәк буйлап Ҡотҡор й. (Ағиҙел й....
ҠОТЛО, Краснокама р‑нындағы ауыл
ҠОТЛО, Краснокама р‑нындағы ауыл, Ҡарый а/с ҡарай. Район үҙәгенән К.‑Көнс. 13 км һәм Нефтекама т. юл ст. К.‑Көнс. табан 6 км алыҫлыҡта урынлашҡан. Халҡы: 1906 й. – 455 кеше;...
