Список материалов
МОРАПТАЛ УРТА МӘКТӘБЕ
МОРАПТАЛ УРТА МӘКТӘБЕ, Көйөргәҙе р‑ны Яңы Мораптал а. урынлашҡан. 1919 й. мәҙрәсә базаһында 1‑се баҫҡыс мәктәбе асыла, 1928 й. алып крәҫтиән йәштәре мәктәбе, 1935 й. — тулы...
МОРАТ
МОРАТ, М о р а т С о л т а н (?— 1708, Ҡазан), Башҡорт ихтилалы (1704—11) етәкселәренең береһе. Өфө өйәҙе башҡорто (башҡа мәғлүмәттәр б‑са, Күсем нәҫеленән булған Себер ханы)....
МОРАТ АБДАЛОВ
МОРАТ АБДАЛОВ, М о р а т А б р а л о в, М. А б т а л о в (1706—?), Крәҫтиәндәр һуғышында (1773— 75) ҡатнашыусы, Е.И.Пугачёв полковнигы. Нуғай даруғаһы Бөрйән улусы Морат а. башҡорто....
МОРАТ Төхфәт Фәттәхетдин улы
МОРАТ (Моратов) Төхфәт Фәттәхетдин улы (21.1.1906, Ырымбур губ. Орск өйәҙе Ишембәт а. — 27.12.1944, Латвия ССР‑ы Будэниске а. янында), шағир. Б.В. һуғышында ҡатнашыусы. 1927 й. алып...
МОРАТ, археологик ҡомартҡы
МОРАТ, б.э.т. 12—3 мең йыллыҡтарға ҡараған археологик ҡомартҡы. Учалы р‑ны Оҙонкүл а. төньяҡҡа ҡарай 1 км алыҫлыҡта Оҙонкүл күленең көньяҡ-көнбайыш ярының киң морононда...
МОРАТОВ Ғәйнетдин Ғабдрахман улы
МОРАТОВ Ғәйнетдин Ғабдрахман улы [20.11.1913, Өфө губ. Бәләбәй өйәҙе Аблай а. (БР‑ҙың Саҡмағош р‑ны) — 6.6.1986, Өфө], Соц. Хеҙмәт геройы (1959). 1934—36 йй. Ағиҙел йылға пароходсылығының...
МОРАТОВ Йәүҙәт Әхнәф улы
МОРАТОВ Йәүҙәт Әхнәф улы (8.1. 1951, БАССР‑ҙың Саҡмағош р‑ны Яңы Ҡалмаш а.), баянсы. БР‑ҙың халыҡ (1995), БАССР‑ҙың атҡ. (1989) артисы. Өфө сәнғәт уч‑щеһын (1971; Ф.М.Сиражитдинов...
МОРАТША СЫРТЛАНОВ
МОРАТША СЫРТЛАНОВ, Крәҫ‑ тиәндәр һуғышында (1773—75) ҡатнашыусы, Е.И.Пугачёв полковнигы. Ҡазан даруғаһы Ҡыр-Йылан улусы башҡорто. Шул уҡ улустың стар‑ шинаһы. 1759 й. башҡорттар...
МОРАТШИН Амран Миһран улы
МОРАТШИН Амран Миһран улы [20.9.1948, БАССР‑ҙың Йомағужа районы Мотай а. (БР‑ҙың Мәләүез районы) — 10.12.2018, Өфө ҡ.], инженер‑электрик. Техник фәндәр докторы (2006). РФ‑тың атҡаҙанған...
МОРАТШИН Риф Вәли улы
МОРАТШИН Риф Вәли улы (10.1. 1943, БАССР‑ҙың Учалы р‑ны Мулдаш а.), баянсы. РФ‑тың атҡ. артисы (2002), БАССР‑ҙың атҡ. сәнғәт эшмәкәре (1977). Өфө сәнғәт уч‑щеһын (1970; Е.Л.Смирнов...
МОРАТШИН Фларит Рәшит улы
МОРАТШИН Фларит Рәшит улы (13.1.1962, Өфө), юрист, дәүләт эшмәкәре. Юридик ф. д‑ры (2000). БДУ‑ны тамамлағандан һуң (1986) шунда уҡ эшләй. 1992 й. башлап Өфө юғары мәктәбе уҡытыусыһы....
МОРДВА МИЛЛИ-МӘҘӘНИ АВТОНОМИЯҺЫ
МОРДВА МИЛЛИ-МӘҘӘНИ АВТОНОМИЯҺЫ, БР мордваларының милли үҙаңын күтәреү, мордва телен һәм милли мәҙәниәтен һаҡлау, респ. халыҡтары араһында дуҫлыҡты пропагандалау...
МОРДВА ТЕЛДӘРЕ
МОРДВА ТЕЛДӘРЕ, м у ҡ ш ы һ ә м э р з я т е л д ә р е, фин-уғыр телдәренә (волга төркөмө) ҡарай. Мордовияның дәүләт телдәре. Шулай уҡ Түб. Новгород, Ырымбур, Пенза, Һамар, Һарытау,...
МОРДВА ФОЛЬКЛОРЫ
МОРДВА ФОЛЬКЛОРЫ. Башҡортостан Республикаһы мордвалар фольклоры төрлө жанрлы булыуы м‑н характерлана. М.ф. христианлаштырыу процесы һәм оҙаҡ йылдар буйы полиэтник...
МОРДВАЛАР
МОРДВАЛАР, халыҡ, Мордовия‑ ның төп халҡы. М. һаны 1989 й. РСФСР‑ҙа — 1072,9 мең, Мордва АССР‑ында — 313,4 мең; 2002 й. РФ‑та — 843,4 мең, Мордовия Респ. — 283,9 мең, ошоға ярашлы 2010...
МОРДОВИЯ, РФ субъекты
МОРДОВИЯ, М о р д в а Р е с п у б л и к а һ ы, РФ субъекты. Көнсығыш Европа тигеҙлегенең көнсығышында, Ока һәм Сура йй. (Волга й. ҡушылдыҡтары) араһында урынлашҡан. Түбәнге...
МОРЕВ Николай Николаевич
МОРЕВ Николай Николаевич (25.7. 1917, Петроград губ. Павловск ҡ. — 5.8.1997, Өфө), Советтар Союзы Геройы (1943). Б.В. һуғышында ҡатнашыусы. 1939 й. алып Рыбинск, 1941 й. — Өфө моторҙар эшләү...
МОРМОНДАР
МОРМОНДАР, Һ у ң ғ ы к ө н д ә р и з г е л ә р е н е ң И и с у с Х р и с т о с с и р к ә ү е, протес‑ тантлыҡта барлыҡҡа килгән секталарҙың береһе. 1830 й. АҠШ‑та Д.Смит тарафынан...
МОРОГОВА Валентина Михайловна
МОРОГОВА Валентина Михайловна (4.2.1923, Вятка губ. Урма а. — 26.8.1988, Өфө), вирусолог. Мед. ф. д‑ры (1971), проф. (1983). БАССР‑ҙың атҡ. фән эшмәкәре (1979), РСФСР‑ҙың атҡ. табибы (1983),...
