Список материалов
ҠОРОСҮЛӘН
ҠОРОСҮЛӘН (Ononis), ҡуҙаҡлылар ғаиләһенә ҡараған үҫемлек заты. 70‑тән ашыу төрө билдәле, Евразияның көнбайыш өлөшөндә һәм Төньяҡ Африкала таралған. Башҡортостанда баҫыу...
ҠОРОС‑ҠАРАН, һаҙлыҡ
ҠОРОС‑ҠАРАН, Маты й. (Сөн й. басс.) басс. һаҙлыҡ. Баҡалы р‑ны Ҡорос‑Ҡаран а. төньяҡ‑көнбайышҡа табан 1 км алыҫлыҡта урынлашҡан. Уйһыу һаҙлыҡ, дөйөм майҙаны 41 га, торфтың...
ҠОРОС АҒАС
ҠОРОС АҒАС (Fraxinus), зәйтүн һымаҡтар ғаиләһенә ҡараған үҫемлек заты. 70‑тән ашыу төрө билдәле, Төньяҡ ярымшарҙың уртаса бүлкәтендә, һирәгерәк субтропиктарҙа һәм тропиктарҙа...
ҠОРОС
ҠОРОС, тимерҙең углерод (0,02—2,14%) м‑н иретмәһе, составына марганец, кремний, көкөрт, фосфор ҡушылмалары, ш. уҡ легирлау элементтары (хром, никель, молибден, вольфрам,...
ҠОРОЛТАЙ
ҠОРОЛТАЙ, 1) төрки һәм монгол халыҡтарында юғары вәкәләтле власть органы. Башҡорттар Ҡ. ҡәбиләһәм ырыу башлыҡтарын, аҡһаҡалдарҙы һәм ырыу-ҡәбиләнең башҡа абруйлы вәкилдәрен...
ҠОРОЛОҠҠА СЫҘАМЛЫЛЫҠ
ҠОРОЛОҠҠА СЫҘАМЛЫЛЫҠ, ҡоролоҡта үҫемлектәрҙең һыуһыҙ һәм туҡымаларҙың үтә ҡыҙыу булыуына бирешмәү һәләтлеге. Үҫемлек төҙөлөшөнөң үҙенсәлектәре (тамыр системаһының...
ҠОРОЛОҠ
ҠОРОЛОҠ, метеорологик күренеш, йыш ҡына һауа температураһы юғары, һауа дымлылығы түбән булып, оҙаҡ ваҡыт яуым‑төшөм булмауы м‑н билдәләнә. Атмосфера һәм тупраҡ Ҡ....
ҠОРО МАЛ АҘЫҠТАРЫ
ҠОРО МАЛ АҘЫҠТАРЫ, составында ҙур күләмдә күҙәнәклек булған ҡоро үҫемлек мал аҙыҡтары. Ҡ.м.а. бесән, һалам, кәбәк һ.б. инә. Ҡ.м.а. — үлән ашаған хайуандарҙың ҡышҡы рационының...
ҠОРО КӨРТМӘЛЕ
ҠОРО КӨРТМӘЛЕ (Arctostaphylos), арса һымаҡтар ғаиләһенә ҡараған үҫемлек заты. Яҡынса 70 төрө билдәле, Төньяҡ ярымшарҙың уртаса һәм арктик бүлкәттәрендә таралған. Башҡортостанда...
ҠОРМАНТАУ, Ғафури р‑нындағы ауыл
ҠОРМАНТАУ, Ғафури р‑нындағы ауыл, Бурлы а/с ҡарай. Район үҙәгенән Т.‑Көнб. 37 км һәм Аҡкүл т. юл ст. Т.‑Көнс. табан 54 км алыҫлыҡта Ағиҙел й. буйында урынлашҡан. Халҡы:...
ҠОРМАНТАУ ТОРАҒЫ
ҠОРМАНТАУ ТОРАҒЫ, Ҡара Абыҙ мәҙәниәте археологик ҡомартҡыһы. Б.э.т. 4—2 бб. ҡарай. Ғафури р‑ны Ҡормантау а. көньяҡҡа табан 2 км алыҫлыҡта Ҡормантау һыртында урынлашҡан....
ҠОРМАНТАУ МӘҘӘНИӘТЕ
ҠОРМАНТАУ МӘҘӘНИӘТЕ, бронза быуаты аҙағы — иртә тимер быуат башы археологик ҡомартҡыһы. Б.э.т. 11—6 бб. ҡарай. Ғафури р‑ны Ҡормантау а. эргәһендәге торама исеме б‑са...
ҠОРМАНҒӘЛИЕВ Мөхәмәт Миңлеғәле улы
ҠОРМАНҒӘЛИЕВ Мөхәмәт Миңлеғәле улы (4.9.1916, Тубыл губ. Тара ҡ. — 18.9.1994, Өфө), хужалыҡ эшмәкәре. Б.В. һуғышында ҡатнашыусы. Себер урман‑техника ин‑тын тамамлаған (1941, Красноярск ҡ.)....
ҠОРМАНАЙБАШ, Миәкә р‑нындағы ауыл
ҠОРМАНАЙБАШ, Миәкә р‑нындағы ауыл, Миәкә а/с ҡарай. Район үҙәгенән К. 12 км һәм Аксёнов т. юл ст. К.‑Көнс. табан 52 км алыҫлыҡта Ҡорманай й. (Өйәҙе й. ҡушылдығы) буйында...
ҠОРМАНАЙ, Мишкә р‑нындағы ауыл
ҠОРМАНАЙ, Мишкә р‑нындағы ауыл, Оло Соҡаяҙ а/с ҡарай. Район үҙәгенән Т.‑Көнб. 30 км һәм Загородная т. юл ст. Т.‑Көнб. табан 105 км алыҫлыҡта Ҡыңғыр й. (Бөрө й. ҡушылдығы)...
ҠОРМАНАЙ, Ауырғазы р‑нындағы ауыл
ҠОРМАНАЙ, Ауырғазы р‑нындағы ауыл, Өршәк а/с ҡарай. Район үҙәгенән Т.‑Көнб. 23 км һәм Дәүләкән т. юл ст. К.‑Көнс. табан 50 км алыҫлыҡта Ауырғазы й. буйында урынлашҡан....
ҠОРМАНАЙ МӘМЕРЙӘҺЕ
ҠОРМАНАЙ МӘМЕРЙӘҺЕ, Оло Ҡорманай мәмерйәһе, тәбиғәт ҡомартҡыһы (1965). Ауырғазы р‑ны Ҡорманай а. көнсығыш ситендә Ауырғазы й. үҙәненең уң битләүендә урынлашҡан. Карст...
ҠОРМАЕВА Әлфиә Әхтәм ҡыҙы
ҠОРМАЕВА Әлфиә Әхтәм ҡыҙы (16.4.1945, Өфө), аллерголог, дерматолог. Мед. ф. д‑ры (1986), проф. (1990). Ә.Н.Ҡормаевтың ҡыҙы. БДМИ‑ны тамамлағандан һуң (1968) Өфө гигиена һәм һөнәри ауырыуҙар...
ҠОРМАЕВ Әхтәм Нурый улы
ҠОРМАЕВ Әхтәм Нурый улы [25.9.1906, Өфө губ. ш. уҡ исемле өйәҙе 1‑се Баҡай а. (хәҙ. БР‑ҙың Кушнаренко р‑ны Баҡай а.) — 21.12.1990, Өфө], хужалыҡ эшмәкәре. Мәскәү сәнәғәт‑иҡт....
ҠОРҠОТ АТА
ҠОРҠОТ АТА, күп төрки телле халыҡтарҙың, ш. иҫ. башҡорттарҙың, легендар ырыу башы һәм изге ҡурсалаусыһы. “Башҡорттар ҡайҙан килгән” легендаһы б‑са, ул башҡорттарҙы...
