Список материалов
СУФЫЙ СИҢЕРТКӘ
СУФЫЙ СИҢЕРТКӘ (Mantis religiosa), суфый сиңерткәләр отрядының ысын сиңерткәләр ғаиләһенә ҡараған бөжәк. Евразияла, Африкала, Австралияла һәм Төньяҡ Америкалатаралған. Кәүҙә...
СУФИЯРОВ Фәрит Суфияр улы
СУФИЯРОВ Фәрит Суфияр улы (20.10.1939, БАССР‑ҙың Яңауыл р‑ны Иҫәнбай а.), шағир. БР‑ҙың атҡ. мәҙәниәт хеҙм‑ре (1995). Яҙыусылар союзы ағзаһы (1993). Алабуға пед. ин‑тын тамамлағандан...
СУФИЯРОВ Илдар Филорет улы
СУФИЯРОВ Илдар Филорет улы (15.11.1971, Өфө ҡ. – 12.4.2024, тыуған яғында ерләнгән), өлкән лейтенант. Рәсәй Федерацияһы Геройы (2024). Донецк һәм Луганск Халыҡ Республикаларын һаҡлау...
СУФИЯНОВА Сафура Рафиҡ ҡыҙы
СУФИЯНОВА Сафура Рафиҡ ҡыҙы [1.7.1930, БАССР‑ҙың Бәләбәй кантоны Иҫке Аҡҡолай а. (БР‑ҙың Әлшәй р‑ны) – 19.10.2001, шунда уҡ], Соц. Хеҙмәт Геройы (1971). БАССР‑ҙың иң яҡшы һауынсыһы...
СУФИЯНОВ Суфый Хажи улы
СУФИЯНОВ Суфый Хажи улы [29.12.1914, Ырымбур губернаһының шул уҡ исемле өйәҙе Ай‑һай‑Мөрсәләй а. (БР‑ҙың Күгәрсен районы) — 24.1.1999, шунда уҡ], Советтар Союзы Геройы (1945). Гвардия...
СУФИЯНОВ Суфый Хажи улы
СУФИЯНОВ Суфый Хажи улы [29.12.1914, Ырымбур губернаһының шул уҡ исемле өйәҙе Ай‑һай‑Мөрсәләй а. (БР‑ҙың Күгәрсен районы) — 24.1.1999, шунда уҡ], Советтар Союзы Геройы (1945). Гвардия...
СУФИЯНОВ Әһлиулла Ғибәт улы
СУФИЯНОВ Әһлиулла Ғибәт улы [15.3.1927, БАССР‑ҙың Бәләбәй кантоны Исламғол а. (БР‑ҙың Миәкә р‑ны) – 6.2.2009, Мәләүез ҡ.], Соц. Хеҙмәт Геройы (1961). 1941–47 йй. һәм 1968–81 йй. Миәкә р‑нының...
СУТЯГИН Александр Васильевич
СУТЯГИН Александр Васильевич (12.8.1915, Ырымбур губ. Верхнеурал өйәҙе Магнитный ҡсб – 10.1.1991, Ленинград, Өфөлә ерләнгән), йырсы (лирик‑драматик баритон). РСФСР‑ҙың халыҡ...
СУСЛОВ, Бөрө р‑нындағы ауыл
СУСЛОВ, Бөрө р‑нындағы ауыл, Суслов а/с үҙәге. Район үҙәгенән Көнс. 12 км һәм Өфө т. юл ст. Т. табан 123 км алыҫлыҡта Бөрө й. буйында урынлашҡан. Халҡы: 1906 й. – 445 кеше; 1920 –...
СУСҠАСЫЛЫҠ
СУСҠАСЫЛЫҠ, сусҡа үрсетеү; малсылыҡ тармағы. С. төп йүнәлеше – ит. Сусҡа ите – ветчина, бекон, колбаса һ.б. әҙерләү өсөн, тиреһе – аяҡ кейеме һәм эйәр‑өпсөн етештереүҙә,...
СУСҠА КИЛАҺЫ
СУСҠА КИЛАҺЫ, Erysipelothrix insidiosa бактериялары тыуҙырған инфекцион ауырыу. Ауырыу тыуҙырыусы йәшәүгә һәләтлелеген тышҡы мөхиттә бер нисә ай һаҡлай. Бигерәк тә 3–12 айлыҡ...
СУСҠА ДИЗЕНТЕРИЯҺЫ
СУСҠА ДИЗЕНТЕРИЯҺЫ, эсәклек шешеүе һәм эс китеү м‑н барған инфекцион ауырыу. Serpulina hyodysenteriae спирохетаһы тыуҙыра. Бигерәк тә 3–6 айлыҡ осорға тиклемге йәш мал бирешә,...
СУСАҠТАУ
СУСАҠТАУ, ҡалдыҡ тау, тәбиғәт ҡомартҡыһы (2005). Әлшәй р‑ны Ҡыпсаҡ‑Асҡар а. төньяҡҡа табан 5 км алыҫлыҡта Дим й. уң ярында урынлашҡан. Абс. бейеклеге 269 м. Конус формаһында;...
СУСАҠЛЫҠ
СУСАҠЛЫҠ, сусаҡтары йәки яҫы төплө үҙәндәр м‑н айырылған осло түбәле һәм киң нигеҙле айырым ҡалҡыулыҡтары булған убалы һәм убалы-теҙмә рельеф. Боронғо тауҙарҙың ашалыуы...
СУСАҘЫ‑ЯБАЛАҠ, Яңауыл р‑нындағы ауыл
СУСАҘЫ‑ЯБАЛАҠ, Яңауыл р‑нындағы ауыл, Первомайский а/с үҙәге. Район үҙәгенән һәм Яңауыл т. юл ст. К. табан 11 км алыҫлыҡта Ариан й. (Беүә й. басс.) буйында урынлашҡан. Халҡы:...
СУРТАНЛЫКҮЛ, Балтас р‑нындағы ауыл
СУРТАНЛЫКҮЛ, Балтас р‑нындағы ауыл, Түб. Ҡарыш а/с ҡарай. Район үҙәгенән К. 24 км һәм Көйәҙе т. юл ст. (Пермь крайы) К.‑Көнс. табан 94 км алыҫлыҡта урынлашҡан. Халҡы: 1906 й....
СУРТАНДЫ, һырт
СУРТАНДЫ, Башҡортостан (Көньяҡ) Уралындағы һырт. Белорет р‑ны буйлап Ағиҙел һәм Оло Рәз (Ағиҙел й. басс.) йылғалары араһында субкиңлек йүнәлешендә һуҙылған. Ҡыраҡа тау...
СУРТАНДЫ, күл, Әбйәлил р‑ны
СУРТАНДЫ, Йәнгел й. басс. күл. Әбйәлил р‑ны Һамар а. көнбайышҡа табан урынлашҡан. Күл өҫтө майҙаны 7,4 км2, оҙонлоғо 4,6 км, уртаса киңлеге 1,6 км, уртаса тәрәнлеге 2,8 м (макс....
СУРТАНДЫ ТОРАЛАРЫ
СУРТАНДЫ ТОРАЛАРЫ, мезолит– энеолит осоро археологик ҡомартҡылары. Әбйәлил р‑ны Һамар а. көньяҡ‑көнбайышҡа табан 1–1,5 км алыҫлыҡта Суртанды күле буйында урынлашҡан....
СУРТАНДЫ МӘҘӘНИӘТЕ
СУРТАНДЫ МӘҘӘНИӘТЕ, энеолит осоро археологик мәҙәниәте. Б.э.т. 4–3 мең йыллыҡтарға ҡарай. Суртанды күле торалары (ҡара: Суртанды торалары) исеме б‑са аталған. Башҡортостанда...
