Список материалов
УРМАН, Иглин р‑нындағы ауыл
УРМАН, Иглин р‑нындағы ауыл, Урман а/с үҙәге; т. юл станцияһы. Район үҙәгенән Т.‑Көнс. табан 42 км алыҫлыҡта урынлашҡан. Халҡы: 1939 й. – 1234 кеше; 1959 – 4317; 1989 – 2674; 2002 – 2504;...
УРМАН, Баҡалы р‑нындағы ауыл
УРМАН, Баҡалы р‑нындағы ауыл, Баҡалы а/c ҡарай. Район үҙәгенән К.‑Көнс. 4 км һәм Туймазы т. юл ст. Т.‑Көнс. табан 78 км алыҫлыҡта Сөн й. буйында урынлашҡан. Халҡы: 1959 й. —...
УРМАН‑БИШҠАҘАҠ, Ишембай р-нындағы ауыл
УРМАН‑БИШҠАҘАҠ, Ишембай р-нындағы ауыл, Урман‑Бишҡаҙаҡ а/с үҙәге. Район үҙәгенән Т. 11 км һәм Cтәрлетамаҡ т. юл ст. К.‑Көнс. табан 23 км алыҫлыҡта урынлашҡан. Халҡы: 1906 й....
УРМАН ҺЫҘАТТАРЫ
УРМАН ҺЫҘАТТАРЫ, һыҙат тибындағы һаҡлаусы урман ултыртмалары, терр‑яның гидрологик режимын һәм микроклиматын яҡшыртыу, һыу һәм ел эрозияһы үҫешенә юл ҡуймау, а.х....
УРМАН ХУЖАЛЫҒЫ ТЕХНИКУМЫ
УРМАН ХУЖАЛЫҒЫ ТЕХНИКУМЫ. 1877 й. Ер үлсәү училищеһы булараҡ асыла, 1920 й. алып урман (1922— 29 йй. ер төҙөлөшө, урман һәм төҙөлөш‑мелиорация) техникумы, 1957 й. — индустриаль,...
УРМАН ХУЖАЛЫҒЫ
УРМАН ХУЖАЛЫҒЫ, халыҡ хужалығы тармағы, урмандарҙы өйрәнеү, иҫәпкә алыу, тергеҙеү һәм һаҡлау, урманды файҙаланыуҙы көйләү һ.б. м‑н шөғөлләнә. Тармаҡтың төп үҙенсәлеге...
УРМАН ХОҠУҒЫ
УРМАН ХОҠУҒЫ, урман ресурстарын файҙаланыу һәм һаҡлау б‑са ижт. мөнәсәбәттәрҙе көйләгән хоҡуҡи нормалар системаһы. У.х. — ҡануниәттең үҙ аллы тармағы; фәнни-хоҡуҡи...
УРМАН ТЕРГЕҘЕҮ
УРМАН ТЕРГЕҘЕҮ, урманды яһалма юл м‑н яңыртыу, ш. уҡ уның тәбиғи юл м‑н яңыртылыуына һәм тоҡом составын яҡшыртыуға булышлыҡ иткән саралар. У.т. барышында ҡырҡыу, янғын,...
УРМАН ТӘЖРИБӘ СТАНЦИЯҺЫ
УРМАН ТӘЖРИБӘ СТАНЦИЯҺЫ. Урман тергеҙеү, урман культуралары селекцияһы, гибридизацияһы, орлоҡсолоғо, һаҡлағыс ағас үрсетеү, урманды һаҡлау, урман гидрологияһы, фенологияһы...
УРМАН СӘНӘҒӘТЕ ХУЖАЛЫҠТАРЫ
УРМАН СӘНӘҒӘТЕ ХУЖАЛЫҠТАРЫ, ағас әҙерләү, ташыу, киҫеү һәм тейәп ебәреү, ш. уҡ беренсел ағас ағыҙыу (ҡара: Ағас әҙерләү сәнәғәте) м‑н шөғөлләнгән урман сәнәғәте пр‑тиелары....
УРМАН ПИТОМНИГЫ
УРМАН ПИТОМНИГЫ, 1) урманда үҫкән ағас һәм ҡыуаҡ тоҡомдарының ултыртыу материалын (үҫенте һәм үрсетмәлектәрен) үҫтереү хужалығы. 2) Урман тоҡомдарының ултыртыу материалын...
УРМАН ПАРКТАРЫ
УРМАН ПАРКТАРЫ, ҡалалар һ.б. торама пункттар сиктәрендәге тәбиғи урман массивтары участкалары. Рекреацион һәм ландшафт функцияларын үтәй, үҫемлектәрҙең үҫеү һәм хайуандарҙың...
УРМАН МУЗЕЙЫ
УРМАН МУЗЕЙЫ. Өфөлә “Башҡортостан урманы” дәүләт учреждениеһы эргәһендә урынлашҡан. 1981 й. ойошторолған. Музей фондында 70‑тән ашыу һаҡлау берәмеге, ш. иҫ. солоҡсолоҡ...
УРМАН МӘКТӘБЕ
УРМАН МӘКТӘБЕ, урман кондукторҙары әҙерләү өсөн ойошторолған ябыҡ башланғыс а.х. уҡыу йорто. 1888 й. Минзәлә өйәҙе Биклән а. асыла. Игенселек һәм дәүләт милке министрлығы...
УРМАН КУЛЬТУРАЛАРЫ
УРМАН КУЛЬТУРАЛАРЫ, ағас һәм ҡыуаҡ тоҡомдарын яһалма сәсеү йәки ултыртыу юлы м‑н булдырылған ултыртмалар. Тотош (урмандың тәбиғи яңырыуы булмағанда йәки урман булмаған...
УРМАН КӨЛӘПӘРӘҺЕ
УРМАН КӨЛӘПӘРӘҺЕ (Sanicula), сатыр һымаҡтар ғаиләһенә ҡараған үҫемлек заты. Яҡынса 40 төрө билдәле, башлыса Евразияның һәм Американың уртаса, субтропик һәм тропик бүлкәттәрендә...
УРМАН БОНИТЕТЫ
УРМАН БОНИТЕТЫ, урман продуктлылығы күрһәткесе. Ағастарҙың үҫеү шарттарына һәм тоҡомдарына бәйле. Ултыртылған ағастарҙың йәшен иҫәпкә алып уртаса бейеклеге б‑са...
УРКАРТ Лесли
УРКАРТ (Уркварт) Лесли (11.4.1874, Төркиә — 13.3.1933, Лондон), инглиз сәнәғәтсеһе, финансист. Эдинбург ун‑тын (Бөйөк Британия) тамамлаған. 1896 й. алып тау инженеры, инглиз нефть...
УРЖУМЦЕВТАР
УРЖУМЦЕВТАР, дворяндар нәҫеле. Нәҫелде башлап ебәреүсе — Мартемьян Тимофеевич У. 17 б. башында яңы суҡындырылған хеҙмәтле кешеләр (ҡара: Яңы суҡындырылған һәм сит ил...
УРЖУМ МИНЕРАЛЬ ҺЫУ СЫҒАНАҠТАРЫ
УРЖУМ МИНЕРАЛЬ ҺЫУ СЫҒАНАҠТАРЫ, тәбиғәт ҡомартҡыһы (1965). Бөрө р‑ны Бәләкәй Соҡаяҙ а. көнсығышҡа табан 4 км алыҫлыҡта Сөгәҙе й. (Бөрө й. ҡушылдығы) үҙәнендә урынлашҡан....

